เจาะลึกความเป็นมาของ Podcast คืออะไร ทำไมเป็นที่นิยม

ในยุคที่เทคโนโลยีออนไลน์ก้าวเข้ามาเป็นส่วนหนึ่งในชีวิตประจำวันของพวกเราทุกคน จึงทำให้เกิดกิจกรรมใหม่ๆ ขึ้นบนโลกออนไลน์ และหนึ่งในนั้นก็คือ Podcast เป็นอีกทางเลือกที่ให้ทั้งความรู้และความบันเทิงได้ในรูปแบบเสียง และได้รับความนิยมไปทั่วโลกจากการฟังที่ง่ายกว่าคอนเทนต์ประเภทอื่นๆ วันนี้ Fuzion Far East จะพาทุกคนไปสำรวจกันว่า แท้จริงแล้ว Podcast คืออะไร มีที่มาที่ไปอย่างไร และถ้าอยากลองทำบ้างควรเตรียมตัวยังไง บทความนี้มีคำตอบ

Podcast คืออะไร

Podcast คือ รายการเสียงที่เผยแพร่ตามช่องทางออนไลน์เป็นหลัก มีคอนเซปต์คล้ายกับรายการวิทยุแต่มีความยืดหยุ่นสูงกว่า ผู้ฟังสามารถย้อนฟัง หรือเลือกฟังเป็นหัวข้อ (Episode) ที่สนใจได้ตลอดเวลา โดยเนื้อหาในรายการไม่มีการจำกัดประเภท สามารถมีความยาวตั้งแต่สั้นๆ 10 นาที ไปจนถึงยาวกว่า 1 ชั่วโมงได้ ขึ้นอยู่กับผู้ผลิต ทำให้ผู้ฟังสะดวกที่จะฟังได้ทุกที่ทุกเวลา ขอแค่มีอินเทอร์เน็ตก็ฟังได้ทันทีหรือจะดาวน์โหลดเก็บไว้ฟังทีหลังก็ได้ โดยแพลตฟอร์มยอดนิยมในการฟัง Podcast ได้แก่

• Spotify แพลตฟอร์มสตรีมมิงเพลงและ Podcast ที่ใหญ่ที่สุดแห่งหนึ่ง
• Apple Podcasts แอปพลิเคชันหลักสำหรับผู้ใช้ iOS
• Google Podcasts แพลตฟอร์มหลักสำหรับผู้ใช้ Android
• JOOX แอปพลิเคชันเพลงยอดนิยมในเอเชีย
• YouTube แพลตฟอร์มวิดีโอที่มีการอัปโหลด Podcast ในรูปแบบวิดีโอหรือภาพนิ่ง

ความเป็นมาของ Podcast

ความเป็นมาของ Podcast คือการนำคำว่า iPod (เครื่องเล่นเพลงพกพาของ Apple) และคำว่า Broadcast (การกระจายเสียง) มารวมกัน เพื่อสื่อถึงการกระจายเสียงที่สามารถพกพาไปฟังที่ไหนก็ได้ จุดเริ่มต้นของ Podcast คือ การคิดค้นและบรรจุอยู่ในโปรแกรม iTunes ของ Apple เมื่อปี 2005 ณ เวลานั้นมีรายการให้ฟังมากกว่า 3,000 ช่อง จากนั้นเทคโนโลยีก็ค่อยๆ แพร่หลายไปยังอุปกรณ์และแพลตฟอร์มสตรีมมิงต่างๆ จนมาถึงปัจจุบันที่ทุกคนสามารถสร้างและเข้าถึงรายการเสียงเหล่านี้ได้ง่ายๆ ผ่านช่องทางออนไลน์

Podcast มีอะไรน่าฟังบ้าง

เนื้อหาคอนเทนต์ของ Podcast คือสิ่งที่สามารถสร้างสรรค์ได้แบบไม่จำกัด เพราะในเนื้อหาหรือเรื่องราวแต่ละประเภทต่างก็มีกลุ่มคนฟังอยู่เสมอ ไม่ว่าจะเป็น ข่าวสารรอบโลก ข่าวการเมือง ข่าวเศรษฐกิจ ประวัติศาสตร์ ความรู้ทางวิทยาศาสตร์ การตลาดดิจิทัล เรื่องราวบันเทิง สารคดี อัปเดตกีฬา เคล็ดลับสุขภาพ หรือจิตวิทยา ตัวอย่างรายการ Podcast ที่น่าสนใจ

• The Secret Sauce : รายการ Podcast ที่อัปเดตประเด็นสำคัญเกี่ยวกับธุรกิจและการบริหารองค์กร ที่สามารถนำไปต่อยอดและพัฒนาความรู้ด้านการตลาดดิจิทัลได้ หาฟังได้ทาง Spotify, YouTube, Apple Podcasts, Google Podcasts และ PodBean
• คำนี้ดี : รายการสอนภาษาอังกฤษที่ไม่เหมือนใคร เน้นการนำประเด็นทันด่วนในปัจจุบันมาเป็นแนวทางในการซึมซับคำศัพท์และการใช้ภาษาที่น่าสนใจและสนุกสนาน ทำให้การเรียนภาษาเป็นเรื่องง่ายขึ้นมาก
• RU OK : รายการ Podcast ที่ช่วยเพิ่มพลังบวกให้กับชีวิต ผ่านแนวคิดและวิธีต่างๆ ที่ช่วยให้เราคนหาความสุขและจัดการกับความเครียดได้ด้วยตัวเอง เป็นเหมือนเพื่อนที่รับฟังและให้กำลังใจเสมอ
• 5 minutes : รายการ Podcast ที่ช่วยเติมเต็มความรู้และแรงบันดาลใจ เพื่อช่วยพัฒนาทักษะต่างๆ สำหรับคนวัยทำงานที่ไม่มีเวลามากนัก แต่ต้องการสาระที่มีคุณภาพในเวลาจำกัด

อยากทำ Podcast เริ่มต้นยังไงดี

อย่างที่ได้กล่าวไปว่า Podcast คือ รายการที่ไม่ได้จำกัดไอเดีย ใครก็สามารถสร้างรายการ Podcast ได้ แต่สำหรับผู้ที่ยังไม่รู้ว่าควรเริ่มต้นจากอะไรดี Fuzion ขอสรุปเป็นภาพรวมทั้งหมด 4 ประเด็นสำคัญดังนี้

ค้นหาแนวทางที่เป็นของตัวเอง

อันดับแรกในการเริ่มทำ Podcast คือ ต้องสำรวจตัวเองก่อนว่าเราอยากทำรายการเพื่ออะไร เช่น อยากให้ความรู้เรื่องการลงทุน เพราะเป็นมีความสนใจหรือความถนัดด้านนี้ อยากทำรายการพูดคุยเกี่ยวกับภาพยนตร์และซีรีส์ ทำรายการแนวตลกคลายเครียด เพื่อให้เรามีธีมหรือแนวทางของรายการที่ชัดเจน จากนั้นให้ลิสต์หัวข้อต่างๆ ออกมาแล้วทำสคริปต์ในแต่ละ EP ให้มีความกระชับ น่าสนใจ และไม่ยาวเกินไป

มองหาอุปกรณ์ทำ Podcast

เมื่อมีไอเดียสำหรับรายการแล้ว ให้มาโฟกัสที่อุปกรณ์ทำ Podcast ไม่ว่าจะเป็น คอมพิวเตอร์ แท็บเล็ต สมาร์ตโฟน และที่ขาดไม่ได้ก็คือ ไมค์ตั้งโต๊ะ เพราะรายการ Podcast ที่น่าสนใจไม่ใช่แค่เนื้อหาเท่านั้น แต่ต้องมาพร้อมกับเสียงพูดที่ชัดเจนและน่าฟัง จึงจะสามารถดึงดูดผู้ฟังได้ ซึ่งไมค์ประเภทนี้ถูกพัฒนามาเพื่อรับเสียงพูดได้ดี พร้อมฟังก์ชันลดเสียงรบกวนช่วยให้เสียงมีคุณภาพมากที่สุด นอกจากยังมีอุปกรณ์ interface ต่างๆ ที่สำคัญ โดยเฉพาะเมื่อมีคนพูด 2 คนขึ้นไป ซึ่งอุปกรณ์ที่จำเป็นในการทำ Podcast ได้แก่

• ไมโครโฟน: หัวใจสำคัญของการทำ Podcast คือคุณภาพเสียงที่ดี ควรเลือกไมโครโฟนที่มีคุณภาพเหมาะกับงบประมาณ เช่น ไมโครโฟน USB สำหรับมือใหม่ หรือไมโครโฟนแบบ XLR สำหรับคุณภาพเสียงที่ดีขึ้น
• หูฟัง: หูฟังแบบปิด (Closed-back) จะช่วยให้ได้ยินเสียงตัวเองชัดเจนขณะอัด และป้องกันเสียงรบกวนจากภายนอก
• คอมพิวเตอร์หรือสมาร์ตโฟน: สำหรับบันทึกและตัดต่อไฟล์เสียง โดยสมาร์ตโฟนก็เพียงพอสำหรับเริ่มต้น
• โปรแกรมบันทึกและตัดต่อเสียง: มีทั้งแบบฟรีและเสียเงิน เช่น Audacity (ฟรี), GarageBand (สำหรับ Mac), Anchor (ฟรี), หรือ Adobe Audition (มีค่าใช้จ่าย)
• ป๊อปฟิลเตอร์และขาตั้งไมค์: ช่วยลดเสียงระเบิดจากลมที่ออกมาขณะพูดและทำให้การอัดเสียงสะดวกมากขึ้น
• ห้องหรือพื้นที่เงียบ: สภาพแวดล้อมในการอัดเสียงที่ดีจะช่วยลดเสียงรบกวนและเพิ่มคุณภาพของเสียงที่อัด

ศึกษาเกี่ยวกับการอัดและการตัดต่อเสียง

การอัดเสียงที่ดีควรอยู่ในพื้นที่เงียบสงัด ปราศจากเสียงรบกวน หรือถ้าไม่สะดวกเรื่องพื้นที่ขนาดนั้น แนะนำให้อัดรายการช่วงกลางคืนจะสามารถโฟกัสเสียงได้ดีกว่าช่วงกลางวัน นอกจากนี้ควรศึกษาเรื่องประเภทของไฟล์เสียง โดยประเภทที่นิยมมากที่สุดคือ MP3, AAC และ M4A เป็นไฟล์ที่มีคุณภาพขนาดไม่ใหญ่ สามารถนำไปตัดต่อเพิ่มลูกเล่นของรายการได้ง่าย ซึ่งจะต้องดำเนินการผ่านโปรแกรมตัดต่อเสียงเฉพาะทาง มีให้เลือกใช้ทั้งบนคอมพิวเตอร์และสมาร์ตโฟน

เลือกช่องทางการลง Podcast ให้ตรงกับกลุ่มเป้าหมาย

ช่องทางการลง Podcast นับเป็นหนึ่งในสิ่งที่ควรศึกษาให้ดี เพราะแต่ละช่องทาง Streaming แต่ละแพลตฟอร์ม มีฐานผู้ใช้งานแตกต่างกัน โดย Podcast ในไทยเองจะนิยมลงทาง Youtube, Spotify, Apple Podcasts, Google Podcasts, Podbean และ Soundcloud ส่วนช่องทางอื่นๆ อาจมีความนิยมที่แตกต่างไปในแต่ละพื้นที่หรือประเทศ

งบประมาณในการเริ่มต้นทำ Podcast

การเริ่มต้นทำ Podcast ไม่จำเป็นต้องใช้งบประมาณสูง สำหรับมือใหม่สามารถเริ่มต้นได้ด้วยงบประมาณประมาณ 2,000-5,000 บาท โดยลงทุนกับไมโครโฟน USB และหูฟังคุณภาพดีราคาเริ่มต้นประมาณ 2,000 ขึ้นไป และอุปกรณ์เสริมอื่นๆ เช่น ป๊อปฟิลเตอร์และขาตั้งไมค์ อีกประมาณ 500-1,000 บาท สำหรับซอฟต์แวร์ตัดต่อสามารถเริ่มต้นด้วยโปรแกรมฟรีได้

สรุปเกี่ยวกับ Podcast คืออะไร

การทำ Podcast ถือเป็นอีกทางเลือกในการแชร์เรื่องราว ประสบการณ์ และไอเดีย ที่สามารถสร้างขึ้นเองได้ไม่ยุ่งยากอย่างที่คิด ขอแค่มีความสม่ำเสมอในการลงคอนเทนต์ และให้ความสำคัญกับอุปกรณ์เพื่อถ่ายทอดเสียงพูดที่มีคุณภาพชวนให้ติดตาม สุดท้ายนี้ใครที่รู้สึกอยากลงมือทำ Podcast กับเขาบ้าง สามารถปรึกษาเรื่องอุปกรณ์กับพวกเรา Fuzion Far East กันได้เลย หรือมีอุปกรณ์ในใจแล้วค้นหาร้านค้าตัวแทนจำหน่ายได้ที่ https://fuzion.co.th/dealer-location/

คำถามที่พบบ่อย

Podcast คือการจัดรายการสดหรือไม่?

โดยปกติ Podcast คือรายการเสียงที่บันทึกไว้ล่วงหน้า (On-Demand) ไม่ใช่การจัดรายการสดเหมือนวิทยุ ทำให้ผู้ฟังย้อนฟังได้

Podcast คือสื่อแบบใด?

Podcast คือสื่อเสียง (Audio Content) ที่เน้นการเล่าเรื่อง การสนทนา หรือการให้ข้อมูล ผ่านแพลตฟอร์มออนไลน์ต่างๆ

Podcast คือการออกอากาศแบบเสียเงินหรือไม่?

การฟัง Podcast คือส่วนใหญ่มักจะฟรี แต่บางรายการอาจมีรูปแบบสมาชิก (Subscription) เพื่อเข้าถึงเนื้อหาพิเศษ

อุปกรณ์ทำ Podcast ขั้นต่ำที่จำเป็นมีอะไรบ้าง?

อุปกรณ์ทำ Podcast ขั้นต่ำที่จำเป็นคือ ไมโครโฟน และคอมพิวเตอร์หรือสมาร์ตโฟนสำหรับการบันทึกและตัดต่อเสียง